Mehdi Zana önceki gün Diyarbakır’da yaşamını yitirdi
KOAH hastalığı nedeniyle Diyarbakır’da tedavi gören Zana, 29 Ağustos Cumartesi günü 85 yaşında hayatını kaybetti.
Kürt siyasetinin tanınan isimlerinden ve eski Diyarbakır Belediye Başkanı Mehdi Zana, belediye önünde düzenlenen cenaze töreninin ardından dün toprağa verildi.
Mehdi Zana kimdir?
DEM Parti milletvekili ve TBMM Başkan Vekili Pervin Buldan, Zana için der ki:
“O, Kürt halkının eşitlik, özgürlük ve demokrasi mücadelesinde bedel ödemekten geri durmayan; her koşulda halkının iradesinin yanında duran büyük bir mücadele insanıydı” ifadesini kullandı.
1940 yılında Silvan’da doğan Mehdi Zana, meslek hayatına terzilikle başladı.
1963 yılında katıldığı Türkiye İşçi Partisinin (TİP) Silvan Örgütünü kurarak iki yıl süreyle başkanlık görevini yürüttü.
TİP’in öncülüğü ve desteğiyle, 1967-1969 Doğu Mitingleri adıyla kitlesel halk eylemleri düzenlendi. Bu mitingler, Kürtlerin kültürel, demokratik ve sosyal haklarını yüksek sesle dile getirdiği önemli bir hareket olarak tarihe geçti.
Mehdi Zana’nın temsil ettiği Silvan ilçe teşkilatı da 1967’de Silvan’da büyük bir miting gerçekleştirdi.
“Kürt ve Kürdistan davasını daha yüksek sesle dile getirmek” amacıyla 1970’li yıllarda kurulan Devrimci Doğu Kültür Ocakları’nın (DDKO) kuruluşunda yer aldı.
Aynı yıl Kemal Burkay ile birlikte Türkiye Kürdistan Sosyalist Partisi’nin (TKSP) kuruluşunda yer aldı.
Mehdi Zana, Kürt siyasetçilerinin desteği ve teşvikiyle, 1977’de bağımsız aday olarak girdiği yerel seçimlerde Diyarbakır Belediye Başkanı seçildi.
12 Eylül askeri darbesine kadar belediye başkanı olan Zana, darbenin ardından tutuklandı ve Diyarbakır E Tipi Cezaevi’nde kaldı. Yoğun işkencelerle geçen Diyarbakır zindan günlerini yaşadı ve tanık oldu.
Mahkemede savunmasını Kürtçe yaptı. Yaklaşık 11 yıl aralıksız hapis yattıktan sonra 1991’de cezaevinden tahliye edildi. Soyadı Bilici olan Mehdi Zana, mahkeme kararıyla, Kürtçede yine aynı anlama gelen Zana ile değiştirdi.
Zana’nın cezaevi yılları, eşi Leyla Zana’nın da politik hayatının şekillenmesine de zemin oldu.
Mehdi Zana, 1991’de hapisten çıktı ama bu tarihten sonra, kesinleşen farklı cezalar nedeniyle 1994’te İsveç’e iltica etti.
2004 yılında Türkiye’ye dönüş yaptı ama aktif bir siyasi hayatı olmadı.
Mehdi Zana, Bekle Diyarbakır, Vahşetin Günlüğü, Diyarbakır Zindanlarından, Sevgili Leyla, Uzun Bir Sürgündü gibi birçok kitap kaleme aldı.
Saygıyla…
Emek.org.tr
